حسابتان ۳۰ درصد پایین آمده. برای اینکه فقط به نقطهی سربهسر برگردید، چند درصد سود لازم دارید؟
اگر جوابتان «۳۰ درصد» بود، مشکل دقیقا از همینجا شروع میشود.
دراودان چیست
دراودان (Drawdown، که در فارسی «دراوداون» یا «افت سرمایه» هم نوشته میشود) یعنی فاصلهی بین بالاترین نقطهای که حساب شما تا امروز به آن رسیده و پایینترین نقطهای که بعد از آن سقوط کرده.
تفاوتش با «ضرر» ظریف اما مهم است. ضرر معمولا دربارهی یک معامله حرف میزند. دراودان دربارهی مسیر کل حساب حرف میزند. شما میتوانید ماه را با سود تمام کنید و در همان ماه یک دراودان ۲۵ درصدی را رد کرده باشید، بدون اینکه در گزارش پایان ماهتان اثری از آن باقی مانده باشد.
و دقیقا همان عددی که در گزارش پایان ماه دیده نمیشود، همان چیزی است که تعیین میکند حسابتان دوام میآورد یا نه.
ریاضیای که طرف شما نیست
برگشتن از یک افت، قرینهی خود افت نیست. چون درصد سود روی سرمایهی باقیمانده حساب میشود، نه روی سرمایهی اولیه.
| افت حساب | سود لازم برای برگشت به سربهسر |
|---|
| ۱۰٪ | ۱۱٪ |
| ۲۰٪ | ۲۵٪ |
| ۳۰٪ | ۴۳٪ |
| ۵۰٪ | ۱۰۰٪ |
| ۷۰٪ | ۲۳۳٪ |
فرمولش یک خط است: افت تقسیم بر (۱ منهای افت).
تا ۱۰ درصد، فاصلهی بین افت و جبرانش تقریبا هیچ است. از ۳۰ درصد به بعد، منحنی تند میشود. در ۵۰ درصد، باید سرمایهی باقیماندهتان را دو برابر کنید تا تازه به جایی برسید که شش ماه پیش بودید.
این تنها بخش ماجرا نیست. تریدری که ۵۰ درصد عقب افتاده، با سرمایهی کمتر و با فشار روانی بیشتر باید کاری را انجام دهد که با سرمایهی کامل و ذهن آرام هم انجام نداده بود. برای همین است که خیلی از حسابها در فاز جبران کردن از بین میروند، نه در فاز ضرر دادن.
سه عددی که همه «دراودان» صدایشان میکنند
وقتی گزارش حسابتان را باز میکنید، معمولا سه عدد متفاوت زیر همین اسم نشستهاند:
افت مطلق (Absolute Drawdown) فاصلهی سرمایهی اولیهتان تا پایینترین نقطهی حساب است. اگر با ۱۰ هزار دلار شروع کرده باشید و پایینترین نقطهتان ۹ هزار دلار بوده باشد، افت مطلق شما ۱۰۰۰ دلار است. این عدد فقط به لحظهی شروع نگاه میکند، پس بعد از چند ماه سود، عملا بیمعنا میشود.
حداکثر افت (Maximum Drawdown) بزرگترین فاصلهی بین یک قله و درهی بعد از آن است، در کل تاریخچهی حساب. این عددی است که وقتی کسی از «دراودان استراتژی» حرف میزند، منظورش همین است. اگر قرار باشد فقط یک عدد را دنبال کنید، این است.
افت نسبی (Relative Drawdown) همان حداکثر افت است، اما بهصورت درصدی از قله بیان میشود نه دلاری. برای مقایسهی دورههای مختلف حساب، چون سرمایهتان در طول زمان تغییر کرده، درصد قابلاتکاتر از عدد دلاری است.
دراودان بالانس با دراودان اکوییتی یکی نیست
اینجا جایی است که بیشترین اشتباه رخ میدهد.
بالانس فقط معاملات بستهشده را میشمارد. اکوییتی، بالانس بهعلاوهی سود و زیان شناور معاملات باز است. اگر معاملهی ضررده را نبندید، در بالانس هیچ اتفاقی نمیافتد.
نتیجهاش این است: تریدری که حد ضرر نمیگذارد و معاملهی بازنده را نگه میدارد تا برگردد، نمودار بالانس تمیزی دارد. یک خط تقریبا صعودی و بدون دستانداز. همان حساب ممکن است در همان بازه، اکوییتیاش ۴۰ درصد پایین رفته و برگشته باشد.
این دقیقا شکل حسابی است که مارتینگل میزند یا استراتژیهای averaging down دارد. تا لحظهای که کار میکند، بینقص بهنظر میرسد. اگر فقط بالانس را نگاه کنید، ریسکی که واقعا برداشتهاید در هیچ عددی ظاهر نمیشود، تا روزی که ظاهر شود.
چرا پراپفرمها دقیقا روی همین عدد قانون گذاشتهاند
پراپفرمها نه به استراتژی شما علاقه دارند، نه به وینریتتان. آنها فقط باید تشخیص دهند کدام حساب احتمال دارد سرمایهشان را از بین ببرد. و متغیری که برای این کار انتخاب کردهاند، دراودان است.
در قوانین منتشرشدهی FTMO، یکی از شناختهشدهترین پراپفرمها، دو سقف جداگانه تعریف شده: حداکثر ضرر روزانهی ۵ درصد (در چلنج دومرحلهای) و حداکثر ضرر کل ۱۰ درصد. رد کردن هرکدام، بدون توجه به اینکه چقدر در سود هستید یا چند روز معامله کردهاید، حساب را میبندد.
نکتهی مهمتر برای بحث ما این است که سقف روزانهی ۵ درصد، سود و زیان شناور معاملات باز را هم حساب میکند. یعنی نگه داشتن معاملهی بازنده به امید برگشت قیمت، همانجا و بدون بستن معامله، شما را از چلنج بیرون میاندازد. FTMO خودش این قوانین را نه بهعنوان محدودیت، بلکه بهعنوان کنترل ریسک دوطرفه توضیح میدهد.
میشود با این قوانین موافق نبود. اما این شرکتها هزاران حساب واقعی را دیدهاند و بین همهی متغیرهای ممکن، همین یکی را برای بستن حساب انتخاب کردهاند. ارزش دارد که به این انتخاب توجه کنید.
دراودان واقعیتان را میدانید؟
بیشتر تریدرها جواب دقیقی برای این سوال ندارند. بدترین ضررشان را یادشان است، اما بدترین دراودانشان را نه. و این دو یکی نیستند: دراودان میتواند حاصل هفت معاملهی کوچک پشت سر هم باشد که هیچکدام بهتنهایی به یاد ماندنی نبودند.
برای اینکه این عدد را بدانید، به تاریخچهی کامل و بهترتیب معاملاتتان نیاز دارید، نه به خاطرهتان. باید بشود روی نمودار سرمایهتان قلهها و درهها را دید، و فهمید هر دره چه زمانی، بعد از چه نوع معاملهای، و در کدام نماد اتفاق افتاده.
در ژورنال Highwinrate همهی معاملات ثبتشدهتان روی یک منحنی سرمایه کنار هم قرار میگیرند و حداکثر افت حسابتان بهصورت خودکار محاسبه میشود. اگر حسابتان را با Expert Advisor به ژورنال وصل کنید، این داده مستقیم از متاتریدر میآید و دستکاریشدنی نیست، پس عددی که میبینید همان چیزی است که واقعا اتفاق افتاده.
بعدش میتوانید سوال درست را بپرسید: بدترین دورهی حساب من چطور ساخته شد، و آیا حاضرم دوباره از آن عبور کنم؟
اگر این بحث برایتان جالب بود، این دو نوشته ادامهی طبیعی همین موضوع هستند: وینریت بالا هیچچیز را تضمین نمیکند و مدیریت سرمایه: چرا حجم معامله مهمتر از جهت معامله است.